نحوه تولید اسانس مواد آرایشی و بهداشتی
اسانسگیری و نحوه تولید اسانس آرایشی و بهداشتی از قدیمیترین روشهایی است که برای استخراج اسانس گیاهان بکار برده میشود. به گونهای که امروزه با پیشرفت تکنولوژی روشهای کاملاً نوینی برای اسانسگیری از گیاهان ابداع شده است که با سرعت بیشتری این کار را انجام میدهند و اسانسی نیز که تولید میکنند دارای کیفیت بسیار بالایی است. از گذشته تا کنون گیاهان تأثیر به سزایی در محصولات آرایشی و بهداشتی داشتهاند. و به دلیل خواص فراوانی که این گیاهان دارند در تولید انواع کرمهای مرطوبکننده، شامپوها، لوسیونها و انواع عطر و ادکلن و… استفاده میشود. ما در گروه سپلو سعی داریم به نحوهی تولید اسانس مواد آرایشی و بهداشتی بپردازیم. پس تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.
اسانس چیست؟
اسانسها که به روشهای مختلف از گیاهان موجود در طبیعت گرفته میشوند، انواع متعددی دارند. جالب است بدانید که اسانسها مواد روغنی و معطری هستند که حاوی ترکیبات شیمیایی هستند و در برخورد با هوا نیز تبخیر میشوند. اسانسها از قسمتهای معطر گیاهان به روشهای گوناگون استخراج میشود. و بر خلاف عرقیجات که همانند اسانس از گیاهان استخراج میشود و مایع است، اسانسها به صورت روغن استخراج میشوند.
عطرهایی که به طور خالص از اسانس گیاه تولید شود، کاملاً بیرنگ است و تنها زمانی که در معرض هوا قرار بگیرد، تغییر رنگ میدهد. به هیمن دلیل باید در داخل ظروف تیره نگهداری شوند تا با نور برخوردی نداشته و کیفیت خود را حفظ کنند، در حالت کلی اسانسها دارای شرایط نگهداری متفاوتی هستند. همچنین ساختار اسانسها به گونهای است که اگر در معرض هوا قرار بگیرد، اکسید میشوند.
انواع روشهای تولید اسانس مواد آرایشی و بهداشتی

با توجه به پیشرفت تکنولوژی، امروزه روشهای نوینی برای اسانسگیری گیاهان ابداع شده است. که هم سرعت بیشتری دارد و هم از کیفیت بالایی برخوردار است. این روشها عبارتند از:
۱- تقطیر با آب
یکی از روشهای متداول در اسانسگیری گیاهان، تقطیر با آب است. به طوریکه این روش نوع گیاه و صنعتی که میخواهد از اسانس استفاده نماید، بستگی دارد. که اغلب با دستگاههای متفاوتی این کار را انجام میدهند. تقطیر از مهمترین روشهایی است که برای جداسازی مواد با فازهای متفاوت مورد استفاده قرار میگیرد و با استفاده از آب این کار را انجام میدهد. در این روش بخار با عبور از سلولهای گیاهی و شکافتن جدارهی سلولی آن باعث تبخیر شدن اسانس آن میشود. اما به دلیل اینکه اسانس حالت روغنی داشته و در آب حل نمیشود، زمانی که خنک شد در ته ظرف ته نشین میشود و بدین صورت اسانس تشکیل میشود. اسانسها همان بویی که خود گیاه دارد را دارند و فقط به صورت روغن مانند هستند، که از روش اسانسگیری استخراج میشوند.
بیشتر بخوانید : در رنگ موها از چه مواد اولیهای استفاده میشود؟
۲- خیساندن
در این روش از استخراج، از یک نوع روغن دیگر به نام (روغن حامل) به عنوان حلال استفاده میشود. اسانسهایی که از این روش به دست میآید، روغنهای تزریقی نامیده میشود. معمولاً مولکولهای سنگینتر که دارای خواص درمانی دارند در این روش هدف قرار میگیرند. مراحل استخراج به گونهای است که، قبل از استفاده از این روش، مواد گیاهی به طور کامل خشک و آسیاب میشوند. این امکان استخراج بهتر و راحتتر را فراهم میکند. علاوه بر این، جوهر ارزشمند گیاه حفظ میشود.
به همین دلیل است که شرکتهای داروسازی این روش را به چیزی مانند تقطیر با بخار یا استخراج با حلال ترجیح میدهند. این مخلوط از طریق فیلتراسیون یا فرآیند فرونشست شفاف میشود. در نهایت اسانس به دست میآید. محصول نهایی دچار تغییر رنگ میشود. سپس آن را در یک ظرف دربسته ریخته و به مدت ۱۲ ماه در کناری نگهداری میشود. هنگامی که گندیده میشود، بوی بد شدیدی متصاعد میشود. ۵ تا ۱۰ درصد از این روغن خیس شده به عنوان یک جزء \”گیاهی فعال\” در لوازم آرایشی استفاده میشود. تقطیر با بخار متداولترین روش استخراج اسانس است. به عبارت ساده، تقطیر با بخار اسانسها با عبور بخار داغ از مواد خام گیاهی عمل میکند. گرمای بخار باعث تبخیر ترکیبات فرار مواد گیاهی میشود.
۳- تقطیر بخار
تقطیر با بخار آب پرطرفدارترین روش برای استخراج اسانس گیاهان محسوب میشود. در این روش بخار برای تبخیر ترکیبات فرار گیاه استفاده میشود که پس از سرد شدن متراکم شده و به صورت مایع جمعآوری میشود. دمایی که این روش استخراج در آن انجام میشود، مزیت قابل توجهی نسبت به روشهای دیگر به آن میدهد.

همچنین این روش بسیار آسان، سریع و مقرون به صرفه است. روش کار به گونهای است که ابتدا بخار از طریق یک ورودی تزریق میشود. این کار باعث میشود که گیاه اسانسهای فرار را به شکل بخار آزاد کند. این روغنهای تبخیر شده از طریق یک فلاسک تراکم (همچنین به عنوان کندانسور) حرکت میکنند و از ظرف خارج میشوند. کندانسور دارای دو لوله مجزا میباشد. یکی برای خروج آب گرم از و دیگری برای ورود آب سرد به کندانسور، سپس بخار داغ در تماس با آب سرد خنک میشود. و درون یک ظرف جمعآوری میشود که به آن جداکننده نیز میگویند. از آنجایی که روغن و آب با هم مخلوط نمیشوند، روغن از آب جدا میشود و به عنوان محصول نهایی اسانس بدست میآید.
۴-جذب کردن
یکی دیگر از روشهای قدیمی برای استخراج اسانس روش جذب کردن است. که البته این روزها کمتر مورد استفاده قرار میگیرد. در این روش به جای حلال یا بخار از چربی به عنوان عامل جداسازی استفاده میشود. چربی را میتوان از گیاهان یا حیوانات به دست آورد اما باید در دمای اتاق بیرنگ باشد. مراحل استخراج به این صورت است که ابتدا، چربی گیاهی یا حیوانی به شکل خالص گرفته میشود و روی سطحی پخش میشود. سپس گلبرگهای گل تازه در بالای لایه قرار میگیرند. و به مدت ۳-۱روز کنار گذاشته میشود. عطر گل به درون چربی نفوذ میکند. گلبرگها جایگزین میشوند و این روند با گلبرگهای گل دیگر تکرار میشود. در آخر با الکل شسته و سپس خشک میشود.
۵-استخراج با پرس سرد
همانطور که از نامش مشخص است، در این روش از تولید اسانس مواد آرایشی بهداشتی پرس برای جداسازی اولیه و سپس تصفیه آب سرد استفاده میشود. این روش به ویژه برای پوست مرکبات استفاده میشود. همچنین به عنوان روش استخراج شناخته میشود. روش کار به این صورت است که، از دستگاهی برای سوراخ کردن کامل مرکبات استفاده میشود. این کار باعث باز شدن کیسههای درون گیاه و تولید اسانس میشود و اجازه میدهد روغن و رنگدانهها در یک منطقه جمعآوری جریان پیدا کنند. سپس میوهها بیشتر فشرده میشوند تا آب و روغن گرفته شود. و مواد جامد همراه با آن توسط فرآیند سانتریفیوژ حذف میشوند. اکنون روغن از آب میوه جدا شده ودر ظرف دیگری جمعآوری میشود.
نتیجهگیری
چندین تکنیک مختلف استخراج به طور گسترده برای استخراج اسانسها مانند تقطیر با بخار و استخراج با حلال استفاده میشود. این روشها با اشکالاتی مانند راندمان استخراج و انتخابپذیری پایین، استفاده از مقادیر زیاد حلالها و زمان استخراج طولانی مشخص میشوند. در بسیاری از موارد، کیفیت اسانس بهدستآمده با روشهای مرسوم میتواند تحت تأثیر هیدرولیز یا اکسیداسیون قرار گیرد که به دلیل زمان استخراج طولانی و یا کمیت آب زیاد انجام میشود. با توجه به این محدودیتها، روشهای جایگزینی برای استخراج اسانسها ایجاد شده است که معمولاً میتواند بر این مشکلات غلبه کند.
بازرگان سپلو با فروش انواع اسانس مواد آرایشی بهداشتی توانسته است، اعتماد طیفی از مشتریان خود را کسب کند. در صورتیکه تمایل به خرید و یا اطلاع از انواع اسانسها دارید با ما در تماس باشید.